Khó giảm giờ nộp thuế nếu cán bộ thiếu ý thức

Theo bà Hương Vũ, những cải cách về thuế trong thời gian qua đã đem lại nhiều thay đổi đáng kể. Ví dụ, để cắt giảm thời lượng giấy tờ kê khai thì với thuế thu nhập doanh nghiệp, các đơn vị chỉ phải kê khai theo năm, còn các quý là tự nộp. Với thuế giá trị gia tăng, rất nhiều doanh nghiệp đã được kê khai theo quý. Các mẫu kê khai cũng đơn giản hơn. 

Tuy nhiên, thực tế vẫn còn nhiều yêu cầu không cần thiết, đặc biệt là về hóa đơn. Một trong những nguyên nhân làm tốn thời gian báo cáo của doanh nghiệp đó là từ ngữ trong những mẫu hóa đơn rất khó phân biệt.

Đơn cử như cột "bị hủy " và "bị xóa" trong hóa đơn hiện tại rất dễ gây nhầm lẫn. Nếu doanh nghiệp điền sai không những sẽ phải sửa lại mà thậm chí có thể sẽ phải bị phạt.

Ngoài ra, lãnh đạo Ernst & Young Việt Nam còn chỉ ra việc các doanh nghiệp phải phát hành hóa đơn khi hàng hóa chuyển quyền sở hữu. Tuy nhiên, với những doanh nghiệp lớn, một ngày có thể có vài chục chuyến hàng và đi kèm với mỗi chuyến hàng là rất nhiều hóa đơn.

Do đó, bà Hương Vũ cho rằng điều này không phù hợp và có thể làm doanh nghiệp tốn khá nhiều thời gian. Bà kiến nghị, thay vì phát hành hóa theo từng chuyến, hóa đơn có thể phát hành theo tuần hoặc theo tháng.

Nhưng theo bà Hương Vũ, khó khăn lớn nhất hiện vẫn là con người, hay cụ thể hơn là những cán bộ thuế. Gần đây, kể cả sau khi các văn bản chính sách mới được ban hành, không ít doanh nghiệp vẫn phàn nàn về việc cán bộ thuế đòi hỏi thêm nhiều giấy tờ ngoài quy định. 

Chẳng hạn, việc miễn giảm thuế thu nhập cá nhân với các chuyên gia làm cho dự án ODA. Quy định hiện tại không quy định người nộp thuế phải kê khai số thuế phải trả nếu không được miễn thuế là bao nhiêu, nhưng theo đại diện Ernst & Young Việt Nam, vẫn có những cán bộ thuế đòi hỏi yêu cầu này.

Không chỉ do nhũng nhiễu, bản thân cán bộ thuế cũng lo lắng về trách nhiệm của họ. Nhiều cán bộ có tâm lý sợ doanh nghiệp gian lận, nếu một ngày nào đó bị thanh, kiểm tra mà có sai phạm gì, họ sẽ phải chịu trách nhiệm, nên vẫn đòi hỏi những giấy tờ không ghi trong văn bản pháp quy.

Bởi vậy, mục tiêu giảm thời gian nộp thuế còn 171 giờ/năm vào năm 2015 mà Chính phủ đặt ra theo bà Vũ là có cơ sở, vì rõ ràng các Bộ, ngành, thậm chí Thủ tướng cũng sẵn sàng đối thoại với doanh nghiệp và đưa ra các thông điệp rất rõ ràng.

Tuy nhiên, mục tiêu này sẽ khó đạt được nếu cán bộ thuế không thực sự có ý thức và làm việc dựa trên tinh thần tháo gỡ cho doanh nghiệp.

Thành Đạt